Yapay zeka yarışının hızlandığı bu dönemde, sosyal medya platformları ve ülkemizde faaliyet gösteren küresel teknoloji şirketleri giderek daha agresif bir tutum sergiliyor. Başta veri gizliliği, reklam işleyişi ve uygunsuz içerikler olmak üzere pek çok konuda tartışılan bu platformlar, kişisel verilerin güvenliği konusundaki endişeleri yeniden alevlendiriyor.
VERİLERİMİZ GÜVENDE Mİ? ŞEFFAFLIK ENDİŞESİ
Uzmanlara göre en büyük sorun, bu dev şirketlerin ve platformların kullanıcı verilerini nasıl kullandığı konusunda yeterli şeffaflığı sağlamaması. Siber güvenlik analisti Krystyna Sikora, bu belirsizliğin yanlış bilgilendirme ve panik ortamını beslediğini belirtiyor. Kullanıcıların haklarını tam olarak anlayabilmesinin tek yolunun kullanım koşullarında gizli olduğunu vurgulayan Sikora, firmaların bu durumu kendi lehlerine kullandığını ve ABD gibi ülkelerde bile kapsamlı bir veri gizliliği yasasının henüz bulunmadığını ifade ediyor.
KİŞİSEL VERİLERİNİZİ TOPLUYORLAR: HER ADIMINIZ İZLENEBİLİR
Instagram, Facebook, X ve Google gibi platformlar, içeriklerin yapay zeka eğitimi veya izinsiz reklam için kullanılmadığını iddia etse de durum tam olarak böyle değil. Herkese açık paylaşımlar, Meta ve Google gibi birçok firmanın ana veri kaynağını oluşturuyor. Fotoğraflar, gönderiler, Reels videoları ve hatta mesajlarınız bu kapsamda değerlendiriliyor. Daha da endişe verici olanı, bu platformların hesapları olmayan kişilerin verilerine bile dolaylı yollarla ulaşabilmesi. Örneğin, bir kullanıcı hesabı olmayan birini etiketlediğinde, bu bilgi bile veri olarak kullanılabiliyor. Gmail'deki 'akıllı özellikler' gibi varsayılan olarak açık gelen hizmetler de e-posta içeriklerinin yapay zeka tarafından analiz edilmesine kapı aralıyor.
MİLLİ GÜVENLİK TEHDİDİ OLARAK GÖRÜLÜYOR
Türkiye'ye gelindiğinde ise bu küresel problemlerin yanı sıra daha derin sorunlar da ortaya çıkıyor. Yasal mevzuatlara tam uyum sağlamayan yabancı dijital platformlar, Türkiye'den milyarlarca lira kazanç elde etmelerine rağmen istihdam, veri güvenliği ve vergi konularında yerel medya ile eşit şartlarda bulunmuyor. Uzmanlar, bu platformların yalnızca ekonomik bir kayıp yaratmadığını, aynı zamanda algoritmalar aracılığıyla ülkenin iç dinamiklerine müdahale edebildiğini vurguluyor. Prof. Dr. S. Tunay Kamer, savaşların artık dijital ortama taşındığını belirterek, geleneksel orduların yerini algoritma ve verilerin aldığını ifade ediyor. Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Murat Kırık ise bu şirketlerin faaliyetlerini bir 'milli güvenlik sorunu' olarak değerlendiriyor ve mevcut durumu 'yeni bir saldırı alanı' olarak tanımlıyor. Bu platformların toplumun algısını şekillendirebildiğini, siyasi ve sosyal gerilimleri tetikleyebildiğini ve ülkelerin iç dengelerine müdahale edebildiğini belirten Kırık, Gazze'deki çatışma görüntüleri gibi içeriklerin bile bu platformlarda tıklanma, izlenme ve reklam gelirine dönüştürülerek emperyal güçlerin kasasına aktarıldığını vurguluyor. Yerel medyanın reklam gelirlerinin dramatik şekilde düştüğü ve yabancı platformların payının %74'e ulaştığı bir tablo, uzmanlar tarafından 'dijital kapitülasyon' olarak nitelendiriliyor.
