Dünyanın en büyük ikinci buz kütlesi olan Grönland, 2002 yılından bu yana her yıl ortalama 264 gigaton buz kaybetmekte. Bu devasa erimenin sadece bir istatistikten ibaret olmadığını belirten bilim insanları, küresel deniz seviyelerini tehdit eden bu olayın arkasında karmaşık fiziksel süreçlerin yattığını ortaya koyuyor.
KÜRESEL ISINMA ETKİSİ
Grönland buz örtüsünün erimesindeki en temel katalizör, insan faaliyetleri kaynaklı küresel ısınmadır. Artan sera gazı emisyonları, Arktik bölgesindeki hava sıcaklıklarını, dünyanın diğer bölgelerinden çok daha hızlı artırıyor. Bu durum, yüzey erimesini doğrudan artırmasının yanı sıra, ısınan okyanus akıntılarının buzulların denizle buluştuğu noktaları alttan aşındırarak direncini kırmasına yol açıyor.
BUZUL ARASI GÖLLERİN ROLÜ
Leeds Üniversitesi'nin yürüttüğü güncel araştırmalar, buzulların geri çekildiği vadilerde oluşan Buzul Arası Göller'in (IML) erime sürecinde kritik bir rol oynadığını gösteriyor. Bu göller, buzulların ön kısımlarını karada sonlanan benzerlerine göre üç kat daha hızlı hareket etmeye zorluyor. Buzul geri çekilirken geride kalan çukurlara dolan erime suları, erimeyi hızlandıran aktif bir faktör olarak öne çıkıyor. Bu göller, buzulların hareketini karadakilere oranla üç kat hızlandırarak erimeyi üç temel mekanizmayla tetikliyor: Hızlanma, mekanik parçalanma ve incelme. Hızlanma ile buzullar daha hızlı hareket ederek düşük rakımlara taşınıyor. Mekanik parçalanma sayesinde büyük buz kütleleri ana gövdeden koparak suya karışıyor. İncelme ise buzul tabanının suyla temas etmesiyle alttan sürekli erimeye maruz kalmasıyla gerçekleşiyor.
