İsrail-ABD-İran arasındaki gerilim 23. gününe girerken, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran ile olası barış görüşmelerinin çerçevesine ilişkin ilk değerlendirmeleri yaptığı bildirildi.
SAVAŞIN SONRA ERMESİ İÇİN DİPLOMASİ ZEMİNİ
ABD'li bir yetkili ve konuya yakın bir kaynağa göre, Washington yönetimi savaşın bir sonraki aşamasını ve diplomasi ihtimalini masaya yatırdı. Trump, 20 Mart 2026'da yaptığı açıklamada savaşın 'kademeli olarak sonlandırılmasını' değerlendirdiğini belirtmiş, ABD'li yetkililer çatışmaların iki ila üç hafta daha sürebileceği görüşünde. ABD'li haber sitesi Axios'a göre, Trump'ın danışmanları bu süreçte diplomasi için zemin hazırlamayı hedefliyor. Kaynaklara göre, Trump'ın özel temsilcileri Jared Kushner ve Steve Witkoff da olası diplomatik temaslara ilişkin görüşmelere katılıyor.
OLASI BİR ANLAŞMANIN ŞARTLARI
Habere göre, savaşı sona erdirecek olası bir anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını, İran'ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun kontrol altına alınmasını ve İran'ın nükleer programı, balistik füzeleri ile bölgedeki vekil güçlere verdiği desteği kapsayan uzun vadeli düzenlemeleri içermesi bekleniyor. ABD ile İran arasında son günlerde doğrudan temas kurulmadığı belirtilirken, Mısır, Katar ve Birleşik Krallık'ın iki taraf arasında mesaj ilettiği aktarıldı. Mısır ve Katar'ın, İran'ın müzakereye açık olduğunu ancak sert şartlar sunduğunu ABD ve İsrail'e bildirdiği ifade edildi.
ABD'NİN İRAN'A 6 MADDELİK TALEPLERİ
ABD basınına göre yetkili, ABD'nin İran'dan şu başlıklarda 6 şart beklediğini aktardı: Füze programının beş yıl süreyle durdurulması, uranyum zenginleştirmenin tamamen sonlandırılması, Natanz, İsfahan ve Fordo'daki nükleer tesislerin devre dışı bırakılması, santrifüj ve ilgili ekipmanların üretim ve kullanımına sıkı uluslararası denetim getirilmesi, bölge ülkeleriyle füze kapasitesini 1.000 ile sınırlandıran silah kontrol anlaşmaları yapılması ve Hizbullah, Husiler ve Hamas gibi vekil güçlere finansman sağlanmaması. İran'ın söz konusu taleplerin bir bölümünü geçmişte reddettiği bilinirken, Tahran yönetimi ABD ile müzakerelerin güvenilirliğine dair şüphelerini de dile getiriyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Hindistanlı mevkidaşıyla yaptığı görüşmede, Hürmüz Boğazı'nda normalleşmenin sağlanması için ABD ve İsrail'in saldırıları durdurması ve tekrar etmeyeceğine dair garanti vermesi gerektiğini söyledi. Habere göre Trump ise ateşkes görüşmelerine tamamen karşı olmadığını ancak şu aşamada İran'ın taleplerini karşılamaya sıcak bakmadığını ifade etti. ABD'li bir yetkili, Trump'ın tazminat talebini 'kabul edilemez' olarak değerlendirdiğini aktardı. Washington'da İran'a ait dondurulmuş varlıkların iadesi konusunda sınırlı bir müzakere alanı olabileceği değerlendiriliyor.
