İran'da süregelen kitlesel protestoların ardından uygulanan internet kesintisi, süresi ve etkilediği nüfus açısından tarihi bir boyuta ulaşmış durumda.
92 MİLYONDAN FAZLA İNSAN ETKİLENDİ
Uzmanların açıkladığı verilere göre, 92 milyondan fazla insan bir haftadan fazla bir süredir internete erişim sağlayamıyor. Bu kesinti, İran tarihindeki en uzun internet kesintilerinden biri olarak kaydedildi. NetBlocks araştırma direktörü Isik Mater, mevcut kesintinin süresinin 170 saati aştığını belirtti. Bu süre, İran'da daha önce yaşanan 2019 yılındaki yaklaşık 163 saatlik ve 2025 yılındaki 160 saatlik kesintileri geride bıraktı.
KÜRESEL ÖLÇEKTE ÜÇÜNCÜ EN UZUN KESİNTİ
Küresel ölçekte bakıldığında, İran'daki bu kesinti, 2021 yılında Sudan'da yaşanan 35 günlük kesinti ve 2024'te Moritanya'daki 22 günlük kesintinin ardından dünyada en uzun üçüncü internet kesintisi olarak değerlendiriliyor. Mater, İran'daki karartmaların etkilediği nüfus büyüklüğü açısından dikkat çekici olduğunu vurgulayarak, “Gözlemlediğimiz en kapsamlı ve en sıkı uygulanan internet kesintilerinden biri” dedi. Protestoların devam etmesiyle birlikte, 8 Ocak'ta aniden başlatılan internet kesintisi, İran Dışişleri Bakanlığı gibi devlet kurumlarını da çevrimdışı bırakmıştı. Ancak son günlerde bazı kamu kurumları ve bankacılık sistemleri, akaryakıt istasyonlarındaki ödeme altyapıları gibi ekonomik alanların erişimi kısmen yeniden açıldı. Yine de halkın büyük bir kısmı hala internetten tamamen kopmuş durumda. Bazı İranlıların, kaçak yollarla getirilen Starlink terminalleri üzerinden internete bağlanmayı başardığı bildiriliyor. 2022'de Biden yönetimi, İran'a yönelik yaptırımlarda “internet özgürlüğünü destekleme” gerekçesiyle bir istisna tanımış ve bu sayede Starlink'in ülkede kullanılmasının önü açılmıştı. Ancak İran yönetimi, Starlink cihazlarını yasadışı ilan etti ve bazı mahallelerde sinyal karartma uygulayarak terminallere el koymaya başladı. Uluslararası gerilim de artmakta. ABD Başkanı Donald Trump, İran güvenlik güçlerinin şiddeti sürdürmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunurken, ABD ordusunun Orta Doğu'daki askeri varlığını yeniden konumlandırdığı ve bir deniz görev grubunun Güney Çin Denizi'nden bölgeye yönlendirildiği bildiriliyor. Ayrıca Birleşik Krallık, Tahran'daki büyükelçiliğini kapatarak personelini tahliye etti; İran ise hava sahasını geçici olarak kapattı.
