Japonya'da her yıl binlerce aile, çocuklarının telefonunu ve cüzdanını evde bırakarak aniden kaybolduğunu fark ediyor. 21 yaşındaki Makiko'nun hikayesi, 'Johatsu' olarak bilinen bu gizemli kayboluşların en çarpıcı örneklerinden biri. Dört yıl önce ailesine sadece kısa bir veda notu bırakıp evden çıkan genç kız, cep telefonunu, cüzdanını ve anahtarlarını pencere pervazında bırakarak sırra kadem bastı. Ailesi hala onun odasını bıraktığı gibi tutuyor, ancak Japon yasaları nedeniyle ellerinden bir şey gelmiyor.
POLİSİN ELLERİ KOLU BAĞLI
Pek çok ülkede bir kişinin eşyalarını bırakıp aniden kaybolması, polisin hemen harekete geçmesi için yeterli bir nedenken, Japonya'da durum oldukça farklı. Ortada bariz bir suç veya kaza şüphesi yoksa, polisin olayla ilgilenme yetkisi bulunmuyor. Bankalar ve GSM operatörleri, kişinin rızası olmadan konum veya işlem bilgisini ailelerle bile paylaşmıyor. Savaş sonrası anayasa ile güvence altına alınan bireysel özgürlükler, insanların izini kaybettirip yeni bir hayata başlama hakkını yasal bir zemine oturtuyor.
GECE NAKLİYECİLERİ VE YENİ HAYATLAR
Bu fenomen Japonya'da o kadar yaygın ki, insanların gizlice taşınmasına ve izini kaybettirmesine yardımcı olan şirketler bile var. Birkaç bin euro karşılığında çalışan 'Gece Nakliyecileri', müşterilerinin eşyalarını gizli konumlara taşıyor ve onlara yeni bir kimlikle yeni bir hayatın kapılarını aralıyor. Japon toplumundaki ağır utanç kültürü ve başarısızlığın affedilmemesi, 'Johatsu'nun ana tetikleyicisi olarak görülüyor. Kumar veya iş hayatındaki başarısızlık sonucu oluşan borçlar, aile içi şiddet, okulda zorbalık veya iş yerindeki ağır stres, 'gruba uyum sağlama' zorunluluğu bireysel mutluluğun önüne geçtiğinde, kaçış tek çare olarak görülüyor.
KAMAGASAKİ MAHALLESİ: GİZLİ BİR SIĞINAK
Eski hayatından kaçanların sığındığı adreslerden biri de Osaka'daki Kamagasaki Mahallesi. Burası kimsenin kimlik sormadığı, yoksulluğun ve 'buharlaşanların' gizlendiği bir yer altı sığınağı gibi. 21 yıldır kardeşleriyle tüm bağını kesen 63 yaşındaki bir adam, durumu 'Siz kendi hayatınızı yaşayın, ben de kendiminkini dedim ve tüm bağlantımı kestim. Yalnız öleceğim ama özgürüm' diye anlatıyor.
