İsrailli casus yazılım üreticisi NSO Group, Çarşamba günü yayınladığı yeni şeffaflık raporuyla 'hesap verebilirlik yeni evresi'ne girdiğini açıkladı. Ancak rapor, şirketin gözetim araçlarının insan hakları ihlallerinde kullanılması nedeniyle kaç müşteriyi reddettiğini, soruşturduğunu, askıya aldığını veya ilişkisini kestiğine dair ayrıntılar içermiyor. Raporda insan haklarına saygı sözü verilse ve müşterilerden aynısını talep edecek kontrollerden bahsedilse de, bu iddiaları destekleyecek somut kanıt sunulmuyor.
ABD PAZARINA GİRİŞ ÇABASININ PARÇASI
Uzmanlar ve eleştirmenler, bu raporun NSO'nun ABD hükümetini, şirketi 'Varlık Listesi'nden çıkarmaya ikna etme ve yeni finansal destekçilerle ABD pazarına girmeye yönelik bir kampanyanın parçası olduğuna inanıyor. Geçen yıl bir grup ABD yatırımcısı şirketi satın aldı ve o zamandan beri NSO, eski Trump yetkilisi David Friedman'ın yeni yönetim kurulu başkanı olması, CEO Yaron Shohat'ın istifası ve kurucu Omri Lavie'nin ayrılması gibi üst düzey personel değişikliklerini içeren bir geçiş sürecinden geçiyor. Friedman raporda, 'NSO'nun ürünleri doğru ülkelerde doğru ellerde olduğunda, dünya çok daha güvenli bir yer olur' ifadesini kullandı.
BOŞ ŞEFFAFLIK RAPORLARI TARİHİ
Dijital haklar örgütü Access Now'in kıdemli teknoloji hukuk danışmanı Natalia Krapiva, 'NSO, ABD Varlık Listesi'nden çıkarılmak için açıkça bir kampanya yürütüyor ve göstermeleri gereken kilit şeylerden biri, listeye alındıklarından beri şirket olarak köklü bir değişim geçirdikleri' dedi. Krapiva, 'Yönetimi değiştirmek bir parça ve bu şeffaflık raporu da başka bir parça. Ancak bunu daha önce NSO ve diğer casus yazılım şirketlerinde yıllar içinde gördük; isimlerini ve yönetimlerini değiştirip boş şeffaflık veya etik raporları yayınlıyorlar ama ihlaller devam ediyor' diye ekledi.
DETAY EKSİKLİĞİ VE GEÇMİŞ İDDİALAR
Bu yılki şeffaflık raporu, önceki yılların raporlarından daha az detay içeriyor. Örneğin 2024'ü kapsayan bir önceki raporda NSO, üç potansiyel kötüye kullanım soruşturması açtığını belirtmiş, müşterilerin isimlerini vermeden birinin bağlantısını kestiğini ve diğerine insan hakları eğitimi zorunluluğu gibi 'alternatif düzeltici önlemler' uyguladığını iddia etmişti. Şirket ayrıca 2024'te insan hakları endişeleri nedeniyle 20 milyon doların üzerinde yeni iş fırsatını reddettiğini söylemişti. 2022-2023 raporunda ise altı devlet müşterisini askıya aldığını veya ilişkisini kestiğini ve bunun 57 milyon dolarlık gelir kaybına yol açtığını iddia etmişti. Yeni raporda ise toplam müşteri sayısı gibi istatistikler yer almıyor. The Citizen Lab'den kıdemli araştırmacı John Scott-Railton, 'Bu belgede hiçbir şey dışarıdakilerin NSO'nun iddialarını doğrulamasına izin vermiyor' diyerek şirketi eleştirdi.
