Bayraktar, ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşın Türkiye'deki tarımsal girdi piyasalarına olan etkilerini değerlendirdi.
GÜBRE VE MAZOT FİYATLARINDAKİ ARTILAR
Türkiye'de tarımsal üretimde kullanılan kimyasal gübre ve mazotun yüzde 90'ının ithal olduğunu belirten Bayraktar, bu ürünlerin fiyatlarının hem dış piyasalardaki gelişmelere hem de döviz kurlarına bağlı olarak değiştiğini ifade etti. Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gemi geçişlerindeki aksaklıklar, küresel enerji, gübre ve gıda sistemlerine yönelik riskleri artırmış durumda. Savaşın yaşandığı bölgelerde petrol, doğal gaz ve gübre üretiminde dünya çapında önemli olan ülkeler bulunuyor. Bu nedenle sevkiyat yollarındaki kısıtlamalar, fiyatları da doğrudan etkilemektedir. Haziran 2025'te yaşanan çatışmalar sonrasında gübre fiyatlarında yüzde 40’a varan artışlar gözlemlendi.
ÇİFTÇİLERİN MALİYET SORUNU
Bayraktar, savaş öncesinde kalsiyum amonyum nitrat gübresinin ton fiyatının 16 bin 48 lira olduğunu, savaş sonrasında ise yüzde 26,5 artarak 20 bin 295 liraya yükseldiğini kaydetti. Amonyum sülfat gübresi yüzde 23,3 artışla 17 bin 439 liraya, ÜRE gübresi ise yüzde 19,5 artışla 31 bin 124 liraya ulaştı. Bu durum, çiftçilerin doğru zamanda ve doğru miktarda gübreleme yapma imkanını tehdit ediyor. Maliyet artışları nedeniyle gübre alamama ihtimali, üretimde verim kaybına yol açabilir. Savaşın tarımsal ürün arzında azalmaya ve dolayısıyla tüketici fiyatlarının yükselmesine neden olacağını belirten Bayraktar, gübre piyasalarının düzenlenmesi için bazı önlemler alındığını açıkladı. Gübre ithalatında gümrük vergilerinin sıfırlanması ve gübre ihracatının yasaklanması gibi adımlar olumlu gelişmeler olarak öne çıkıyor. Ancak çiftçilerin gübreyi makul fiyatlarla satın alabilmesi kritik bir noktadır. Mazot fiyatlarının da benzer şekilde arttığını vurgulayan Bayraktar, mazotun litre fiyatının savaş öncesi 61 lira 41 kuruşken, savaş sonrasında yüzde 22,3 artarak 75 lira 12 kuruşa yükseldiğini belirtti. Bu nedenle tarımsal üretimin sürekliliği ve gıda arz güvenliğinin sağlanması için çiftçilere desteklerin artırılması gerektiğini ifade etti.
