Financial Times'ta yayımlanan çarpıcı bir analiz, ekonomi yönetiminde alışılmış dengelerin sarsıldığı dönemlerin küresel piyasalarda ciddi belirsizliklere yol açtığını vurguluyor.
TÜRKİYE'DEN UYARICI TABLO
Gazete, bu bağlamda Türkiye'de yaşananları hatırlatarak, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2019'da Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya'yı görevden alıp yerine daha uyumlu bir isim atamasının Türk Lirası'nda sert düşüşlere ve yüksek enflasyona neden olan uzun süreli bir istikrarsızlık dönemini tetiklediğini belirtiyor. Bu durumun, ekonomi politikalarındaki müdahalelerin olası sonuçları açısından önemli bir örnek teşkil ettiğine dikkat çekiliyor.
ABD'DE BENZER RÜZGARLAR ESİYOR
Ancak bugün benzer bir fırtınanın, dünya ekonomisinin kalbinde, ABD'de estiği ve Donald Trump yönetimi ile Federal Rezerv (Fed) Başkanı Jay Powell arasındaki gerilimin, Powell hakkında başlatılan federal soruşturmayla daha da tırmandığı ifade ediliyor. Powell, Adalet Bakanlığı'nın kendisi hakkında yürüttüğü soruşturmayı "faiz indirimi için bir baskı aracı" olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Bu hamle, siyasi destek (Cumhuriyetçi senatörler), küresel destek (Avrupa Merkez Bankası Başkanı Lagarde, JPMorgan CEO'su Dimon) ve piyasa tepkisi (Wall Street'in sakinliği) gibi çeşitli cephelerden karşılık buldu. İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana küresel ekonominin iki ana aktörü olan Beyaz Saray ve Fed arasındaki bu "açık savaş", ABD'nin ekonomik prestijine zarar veriyor. Hollanda Merkez Bankası eski Başkanı Klaas Knot, bu durumun tehlikeli bir örnek teşkil ettiğini dile getiriyor.
KRİTİK EŞİKLER VE PİYASA ENDİŞELERİ
Trump'ın Fed'i kendi vizyonuna göre şekillendirme çabası, iki kritik eşikle karşı karşıya: ABD Yüksek Mahkemesi'nin Trump'ın görevden almaya çalıştığı Fed Guvernörü Lisa Cook'un davasını görmesi ve Powell'ın görev süresinin Mayıs ayında dolmasıyla yeni başkan adaylığı süreci. Gita Gopinath gibi ekonomistler, Fed'e yönelik bu saldırıların ürkütücü olduğunu ve sonuçlarının hafife alınmaması gerektiğini belirtiyor. Piyasalar kısa vadede sakinliğini korusa da, yatırımcılar "sinsi bir siyasallaşma" riskine karşı pozisyon alıyor. Pimco gibi büyük fonlar, Trump kaynaklı çalkantılar nedeniyle dolar varlıklarından uzaklaşarak çeşitlendirmeye gidiyor. Birçok ülke ve işletme, kendilerini dolara karşı sigortalayarak "ABD'ye bağımlı olmayan" ekonomik planlar yapıyor. Ekonomistler, ceza davası başarısız olsa bile, gelecekteki merkez bankası üyelerinin bağımsızlıklarını korumakta zorlanabileceği ve bu durumun küresel finans sisteminin temeli olan "bağımsız para politikası" ilkesini yok edebileceği konusunda hemfikir.
