ABD Başkanı Donald Trump'ın ikinci kez başkanlık koltuğuna oturmasıyla birlikte, küresel ticarette gümrük vergileri kaynaklı dalgalı bir dönem yaşandı. Çin, Kanada, Meksika ve Avrupa Birliği gibi önemli ticaret partnerlerine uygulanan yüksek tarifeler, ticarette gerilimi tırmandırırken, bu tarifelerin geleceği ABD Yüksek Mahkemesi'nin vereceği kararla netlik kazanacak.
'Tarifelerin Yılı' 2025
Trump'ın korumacı ticaret politikaları ve açıkladığı tarifelerle küresel ticarette belirsizlik artarken, 2025 yılı "tarifelerin yılı" olarak öne çıkıyor. Yale Üniversitesi Bütçe Laboratuvarı'na göre, Trump'ın bu yıl uyguladığı gümrük vergileri sonucunda ABD'de ortalama etkin tarife oranı, 2024 sonunda yüzde 3'ün altında iken, 2025'te yüzde 16,8'e çıkarak 1935'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Göreve başladığı ilk gün ticari politikalara ilişkin inceleme talimatı veren Trump, çeşitli gerekçelerle Kanada, Meksika ve Çin'den ithal edilen ürünlere ek gümrük vergileri getirdi. Bu tarifeler yıl boyunca uygulandı, askıya alındı ve oranları değiştirildi.
Ekonomik Etkiler ve Yasal Mücadele
Trump'ın tarife politikalarının yürürlüğe girdiği şubat ayından itibaren ABD'nin gümrük vergilerinden elde ettiği gelirde belirgin bir artış gözlendi. ABD Hazine Bakanlığı verilerine göre, ocak ayında 7,3 milyar dolar olan net gümrük vergisi geliri, ekim ayında 31,4 milyar dolara yükseldi. Bu durum, geçen yıla kıyasla yüzde 358'lik bir artışa denk geliyor. Tarife endişelerine rağmen ABD ekonomisi dirençli bir görünüm sergiledi ve üçüncü çeyrekte yüzde 4,3 ile son iki yılın en hızlı büyümesini kaydetti. Ancak, artan gümrük vergileri ve ticaret politikalarındaki belirsizlikler küresel ticaret görünümünü olumsuz etkiledi. Dünya Ticaret Örgütü ve Uluslararası Para Fonu, küresel ticaret ve ekonomik büyüme tahminlerini düşürdü. Trump'ın tarifeleri, bazı şirketler ve eyaletler tarafından ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesi'ne taşındı. Mahkeme, karşılıklılık esasına dayalı tarifelerin başkanlık yetkisini aştığına hükmetse de, Temyiz Mahkemesi alt mahkeme kararının uygulanmasını geçici olarak durdurdu. ABD Yüksek Mahkemesi'nin 5 Kasım'da görülen davada vereceği karar, milyarlarca dolarlık tarife gelirlerinin geleceğini ve küresel ticaretteki dengeyi doğrudan etkileyecek.
