Türkiye'de konut imarsız arazi fiyatları, son beş yılda ortalama yüzde 930 gibi çarpıcı bir artış kaydetti. Bu durum, özellikle uzun vadeli yatırımcılar için sevindirici bir gelişme olarak görülüyor. Ancak, son bir yıllık veriler, piyasada bir yavaşlama olduğunu gösteriyor.
SON BİR YILDA ARTIŞ YÜZDE 16,18 İLE SINIRLI KALDI
Son bir yıllık dönemde arazi fiyatlarındaki artış, yüzde 16,18 ile sınırlı kaldı. Bu oran, yüksek enflasyon ortamında yatırımcı beklentilerinin gerisinde kaldı. Endeksa verilerine göre, ölçüm yapılabilen iller arasında son bir yılda arazi fiyatlarının en çok arttığı şehirler ve ortalama metrekare fiyatları şöyle sıralandı: Hakkâri: 1.994 TL/m² – %111,23, Bingöl: 771 TL/m² – %87,59, Diyarbakır: 1.354 TL/m² – %53,51, Uşak: 174 TL/m² – %34,88, Elazığ: 653 TL/m² – %29,56, Nevşehir: 353 TL/m² – %28,83, Van: 700 TL/m² – %28,21, Batman: 1.395 TL/m² – %26,70, İstanbul: 2.787 TL/m² – %26,28, Tunceli: 848 TL/m² – %26,00, Şanlıurfa: 1.088 TL/m² – %25,93, Giresun: 730 TL/m² – %25,86, Bolu: 527 TL/m² – %23,42, Aydın: 553 TL/m² – %23,16, Kayseri: 531 TL/m² – %22,92.
DOĞU VE GÜNEYDOĞU ANADOLU İLLERİ ÖNE ÇIKTI
Listede Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerinin ağırlığı dikkat çekti. Uzmanlara göre bu durumun birkaç temel nedeni bulunuyor: tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin bölgede yoğun olması, engebeli arazi yapısı nedeniyle düz tarla arzının sınırlı kalması ve önceki yıllarda Türkiye ortalamasının altında kalan fiyatların, son dönemde düzeltme hareketi yapması. Bu faktörler, özellikle son bir yılda söz konusu bölgelerdeki fiyat artışlarını hızlandırdı.
ENFLASYON KARŞISINDA REEL GETİRİ SAĞLAMIYOR
Tüm bu artışlara rağmen tablo, yatırımcı açısından karmaşık bir görünüm sunuyor. Türkiye genelinde arazi fiyatlarındaki ortalama yıllık artış yüzde 16,18 seviyesinde kalırken, kasım ayı itibarıyla yıllık enflasyonun yüzde 31,07 olduğu görülüyor. Bu durum, arazi yatırımının genel anlamda reel getiri sağlamadığını ortaya koyuyor. Verilere göre yalnızca dört ilde arazi fiyatları enflasyonun üzerinde getiri sundu. Uzmanlar, arazi yatırımının hâlâ uzun vadede cazibesini koruduğunu ancak kısa vadeli kazanç beklentisiyle hareket eden yatırımcılar için risklerin arttığını vurguluyor. Artan maliyetler, düşen alım gücü ve enflasyon baskısı nedeniyle yatırımcıların artık daha seçici olması gerektiği ifade ediliyor. Önümüzdeki dönemde arazi yatırımlarında lokasyon, kullanım potansiyeli ve uzun vadeli planlama her zamankinden daha belirleyici olacak şeklinde uzman değerlendirmeleri bulunuyor.
