Avrupa gaz fiyatları, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik ortak saldırılarının ardından Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemi geçişlerinin fiilen durmasıyla haftaya yüzde 20'nin üzerinde bir artışla başladı. Bu, Ağustos 2023'ten bu yana görülen en büyük fiyat artışı olarak kayıtlara geçti.
STRATEJİK BOĞAZDAKİ KRİZ
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'nin ağzında yer alan dar bir su yoludur ve Orta Doğu'daki petrol ile sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üretimini Umman Denizi ve Hint Okyanusu üzerinden dünya pazarlarına bağlar. Dünyadaki LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20'si bu geçitten taşınırken, en büyük LNG ihracatçılarından Katar'ın neredeyse tüm ihracatı bu rota üzerinden yapılıyor.
AVRUPA'NIN TEDARİK SORUNU
Avrupa'nın gaz depolarındaki doluluk oranının yüzde 30'un altına gerilemesi, fiyatlar üzerinde ek bir yukarı yönlü baskı oluşturuyor. Bu düşüş, kıtanın uluslararası piyasalardan tedarik etmesi gereken LNG miktarını artırıyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçen LNG ticaretinin büyük kısmı Çin başta olmak üzere Asya'daki alıcılara giderken, tedarikteki olası aksaklıklar küresel piyasalarda dalgalanmaya neden oluyor.
FİYATLARDA TARİHİ ZİRVE
Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası TTF'de, nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başı gaz fiyatı, TSİ 10.41 itibarıyla 39,2 avro seviyesine ulaştı. Fiyatlar, saldırılar öncesinde 27 Şubat'ta megavatsaat başı 31,95 avrodan kapanmıştı. Bu artışla birlikte, Avrupa gaz fiyatları 18 Şubat 2025'ten itibaren görülen en yüksek seviyeye çıktı; o tarihte fiyatlar megavatsaat başı 38,7 avro olmuştu.
