Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimin petrol ve doğalgazın ötesine geçerek stratejik madenlere sıçraması, küresel tedarik zincirlerinde endişe verici bir tablo oluşturdu. 28 Şubat'tan bu yana yaşanan askeri hareketlilik, savunma sanayisi ve yüksek teknoloji üretiminin temelini oluşturan kritik minerallerde ciddi fiyat artışlarına neden oldu.
HER ALANDA KULLANILAN MİNERALLER RİSK ALTINDA
Elektrikli araç bataryalarından yapay zeka çiplerine, rüzgar türbinlerinden gelişmiş askeri sistemlere kadar geniş bir yelpazede kullanılan bu ham maddelerdeki yükseliş, küresel üretim zincirlerinin kırılganlığını gözler önüne seriyor. Modern sanayinin vazgeçilmez kimyasallarından sülfürik asidin üretimi ve tedarikinde de sıkıntılar yaşanıyor. Hürmüz Boğazı'nın kükürt arzındaki kritik rolü, bölgedeki istikrarsızlığın etkisini daha da artırıyor.
ÇİN'DEN İHRACAT KISITLAMASI PİYASALARI ALT ÜST ETTİ
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu verilerine göre, Orta Doğu'nun küresel kükürt arzındaki payı yüzde 24 civarında. Krizin odak noktası olan Hürmüz Boğazı'ndan geçen kükürt fiyatlarında ilk etapta yüzde 10-15'lik bir artış yaşanırken, lojistik maliyetlerle birlikte bu oran daha da yükseldi. Tonu 500 dolar civarında olan kükürt fiyatları, bazı pazarlarda 900 dolara kadar çıktı. Bu durum, özellikle Endonezya'daki nikel üretimi ve küresel gübre sektörü üzerinde ciddi baskı oluşturuyor. En çarpıcı gelişme ise Çin'in, Hürmüz Boğazı'ndaki çatışmaların küresel kükürt arzını sekteye uğratması üzerine sülfürik asit ihracatını mayıs ayından itibaren durdurma kararı alması. Bu adımın, Endonezya'dan Şili ve Afrika'daki bakır operasyonlarına kadar pek çok sektörü tehdit edeceği belirtiliyor. Ayrıca, Katar'daki teknik sorunlar ve Hürmüz Boğazı'nın kapalı olması nedeniyle helyum tedarikinde yaşanan aksamalar, yarı iletken ve çip üretimi ile sağlık sektörünü de olumsuz etkiliyor.
