ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları bir ayı geride bırakırken, tüm gözler dünya petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'na çevrildi. Tahran'ın olası bir yanıta karşılık attığı adımlardan biri de bu boğazı kapatma tehdidi oldu. Bu duruma karşı ABD Başkanı Donald Trump'ın, Basra Körfezi'ndeki İran'a ait adaları işgal ederek boğaz üzerindeki baskıyı kırmayı planladığı iddia ediliyor.
İRAN'IN STRATEJİK ADALARI VE GİZEMLERİ
Basra Körfezi'nde İran'a ait yaklaşık 400 ada bulunuyor ve bu adaların stratejik önemi oldukça büyük. MiddleEastEye'da yayınlanan bir analiz, İran'ın bölgedeki bu kritik adalarını mercek altına alıyor. Bu adalardan bazıları, enerji ve turizm açısından büyük önem taşırken, bazıları da Birleşik Arap Emirlikleri ile yaşanan egemenlik tartışmalarına, yalnızca kadınlardan oluşan balıkçı topluluklarına ve hatta yaklaşık 20 yıl önce gizemli bir şekilde kaybolan bir FBI ajanına ev sahipliği yapmasıyla dikkat çekiyor.
'CAN DAMARI' HARK ADASI VE 'FÜZE ŞEHRİ' KEŞM
İran petrol altyapısının kalbi olarak nitelendirilen Hark Adası, İran petrolünün büyük bir kısmının dünyaya açıldığı nokta olarak öne çıkıyor. Ülke genelindeki petrol sahalarından çıkarılan ham petrol, bu adadaki derin deniz limanına yanaşan tankerlere yüklenerek uluslararası pazarlara gönderiliyor. İran'ın petrol ihracatının yaklaşık %90'ı bu ada üzerinden gerçekleşiyor. Öte yandan, Basra Körfezi'nin en büyük adası olan Keşm, sahip olduğu doğal güzelliklerin yanı sıra, İran Devrim Muhafızları için kritik bir nokta olarak biliniyor. Adada denizaltılar, saldırı botları ve kıyı savunma sistemlerini barındıran gizli bir "füze şehri" olduğu iddia ediliyor. Tarih boyunca önemli ticaret yollarının üzerinde yer alan Keşm, günümüzde önemli bir turizm merkezi olarak da dikkat çekiyor.
HÜRMÜZ BOĞAZI'NIN GÜVENLİK KORİDORU VE TARTIŞMALI ADALAR
Hürmüz Boğazı'nın kontrolü açısından kilit öneme sahip olan Larek Adası, stratejik konumuyla İran'ın boğaz üzerindeki hakimiyetini güçlendiriyor. Analistlere göre, son dönemde gemilerin Umman açıkları yerine Keşm ile Larek arasındaki rotayı kullanması, burayı İran'ın daha kolay kontrol edebildiği bir 'güvenli koridor' haline getirmiş durumda. Hatta bu geçişlerden İran'ın ücret aldığına dair iddialar da bulunuyor. Öte yandan, Ebu Musa ve Tunb adaları gibi bölgeler, İran ile Birleşik Arap Emirlikleri arasında egemenlik tartışmalarına konu olmaya devam ediyor. Bu adalardan Ebu Musa, yaklaşık 2 bin kişinin yaşadığı ve İran ana karasına en uzak noktalardan biri olarak biliniyor. Benzer şekilde Büyük ve Küçük Tunb adaları da 1971'de yaşanan çatışmaların ardından İran kontrolüne geçmiş durumda.
TURİZM CENNETİ KİŞ ADASI VE KAYIP FBI AJANI GİZEMİ
İran'ın en önemli turizm merkezlerinden biri olan Kiş Adası, plajları, otelleri ve alışveriş merkezleriyle öne çıkıyor. Yabancı ziyaretçilerin vizesiz giriş yapabildiği nadir bölgelerden biri olan Kiş, zaman zaman siyasi gelişmelerin de odağında yer alıyor. Mart 2007'de eski FBI ajanı Robert Levinson'un burada kaybolması uzun süre gündemde kaldı ve ABD'li yetkililer 2020'de Levinson'un İran'da hayatını kaybettiğine inandıklarını açıkladı. Ada ayrıca, İngiliz şarkıcı Joss Stone'un 2019'da ülkeye girişinin engellenmesiyle de gündeme gelmişti.
