Mali, Burkina Faso ve Nijer'de yaşanan yakıt krizi, başkent Bamako başta olmak üzere tüm bölgeyi etkisi altına aldı. Uzmanlar, krizin hayatı durma noktasına getirdiğini ve cihatçı grupların hareket kabiliyetini artırdığını belirtiyor. Belçika Katolik Leuven Üniversitesi'nden araştırmacı Pieter Van Ostaeyen, Mali'deki durumun ülkeyi her açıdan felç edecek bir çöküşe sürüklediğini ifade ediyor.
ŞEHİRLER SESSİZLİĞE BÜRÜNDÜ
Van Ostaeyen, yakıt kıtlığının büyük şehirlerde hayatı durdurduğunu vurgulayarak, "Bamako'da bile günler boyunca trafik tamamen durdu. İnsanlar arabalarını hareket ettiremedi, şehir adeta sessizliğe büründü çünkü yakıt yoktu." dedi. El-Kaide bağlantılı JNIM terör örgütünün ele geçirdiği yakıtı kendi araçlarında kullandığını kaydeden uzman, bu durumun halkın elinde hiçbir şey kalmadığı ve kırsal bölgelerin tamamen çaresiz kaldığı anlamına geldiğini söyledi.
ULUSLARARASI TOPLUM ENDİŞELİ
Van Ostaeyen, uluslararası toplumun da endişe duyduğunu belirterek, "Sivil misyonlar ülkeden ayrılıyor, büyükelçilikler yurttaşlarına ülkeyi hemen terk etmeleri çağrısı yapıyor. Bu da bize krizin her gün daha kötüye gittiğini gösteriyor." ifadelerini kullandı. Gine Bissau'da yaşanan darbenin tabloyu ağırlaştırdığını vurgulayan uzman, JNIM liderinin Atlantik kıyısına ilerleme isteğinin, askeri darbelerle birlikte cihatçı gruplar için tehlikeli bir fırsat penceresi açabileceğini dile getirdi.
GIDA LOJİSTİĞİ ÇÖKTÜ, ELEKTRİK TEHLİKESİ KAPIDA
Yakıt krizinin gıda lojistiğini ciddi şekilde etkilediğini belirten Van Ostaeyen, "Bamako ve diğer büyük şehirlere mal taşıyan kamyonlarda yakıt olmadığı için o bölgelere gıda ulaşmıyor. Bu da hayatın en temel unsurlarını birer birer çökertiyor." dedi. Elektrik kesintilerinin de büyük risk yarattığını vurgulayan uzman, yakıt olmadığı için jeneratörlerin çalıştırılamayacağını ve bunun halk için dramatik bir tablo oluşturduğunu ekledi. Uluslararası destek olmadan durumun değişmeyeceğini söyleyen Van Ostaeyen, "Kısacası yakın vadede bu tabloyu değiştirecek bir gelişme beklemiyorum." şeklinde konuştu. Orta Doğu-Afrika ve Sahra-Sahel uzmanı Wassim Nasr ise yakıt sıkıntısının tüm ülkeyi etkilediğini, ordunun mazot konvoylarına eskortluk yapmak zorunda kaldığını aktardı. Nasr, değişken durumun yakıt fiyatlarını yükselttiğini ve bunun tüm mal ve hizmetlere yansıdığını belirterek, mevcut baskı ve yüksek fiyatların halk ayaklanmasına ve yeni bir askeri darbeye yol açabileceğini ifade etti. Cihat hareketleri araştırmacısı Çağatay Caba da krizin temel sebebinin sömürgeci politikalarla inşa edilmiş devlet sisteminde yattığını, çözümün isyancı gruplarla müzakere ve köklü reformlardan geçtiğini vurguladı.
