Yardım kuruluşu Oxfam'ın Dünya Ekonomik Forumu'nun açılışıyla yayımladığı son raporu, küresel servet eşitsizliğinin son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını ortaya koydu. Rapora göre, milyarderlerin servet artış hızı önceki döneme göre üç katına çıktı.
Milyarderlerin serveti tarihi zirvede
Oxfam verilerine göre, dünya genelindeki milyarderlerin toplam serveti 2025 yılında yüzde 16 artarak 18,3 trilyon dolara ulaştı. Aynı yıl içinde milyarder sayısı ilk kez 3.000 sınırını aşarak rekor kırdı. Raporda, Tesla ve SpaceX CEO'su Elon Musk'ın net servetinin 500 milyar doları geçen ilk kişi olduğu belirtildi.
Servet artışı yoksullukla katlanarak arttı
Yayımlanan rapora göre, milyarderlerin sadece son bir yılda servetlerine eklediği 2,5 trilyon dolar, dünyadaki en yoksul 4,1 milyar insanın toplam varlığına eşit. Bu artış, dünya nüfusunun yaklaşık yarısının yoksulluk koşullarında yaşadığı ve her dört kişiden birinin düzenli beslenmeye erişmekte zorlandığı bir dönemde gerçekleşti. Oxfam, artan servet yoğunlaşmasının siyasi nüfuzun dar bir kesimde toplanmasına yol açtığına dikkat çekti. Raporda, milyarderlerin siyasi bir makama sahip olma veya doğrudan siyasi karar alma süreçlerine etki etme olasılığının, sıradan vatandaşlara kıyasla 4.000 kat daha fazla olduğu belirtildi.
Medya da milyarderlerin kontrolünde
Raporda ayrıca, ultra zenginlerin medya üzerindeki etkisinin de arttığı vurgulandı. Jeff Bezos, Elon Musk, Patrick Soon-Shiong ve Vincent Bolloré gibi milyarderlerin yatırımları neticesinde, dünyadaki büyük medya şirketlerinin yarısından fazlasının milyarderlerin kontrolüne geçtiği aktarıldı. Oxfam, servet artışının arkasındaki temel nedenler olarak ABD'de Donald Trump döneminde uygulanan vergi indirimleri, çok uluslu şirketlere sağlanan korumalar, tekel karşıtı denetimlerin gevşetilmesi ve yapay zekâ şirketlerinin piyasa değerlerindeki hızlı yükselişi sıraladı. Oxfam İcra Direktörü Amitabh Behar, zenginler ile toplumun geri kalanı arasındaki farkın demokratik istikrarı tehdit ettiğini belirterek, mevcut tablonun “tehlikeli ve sürdürülemez bir siyasi açık” yarattığını söyledi. Behar, hükümetlerin sivil özgürlükleri kısıtlayıp sosyal yardımları azaltırken, elit kesimin taleplerine öncelik verdiğini ifade etti. Raporda, küresel eşitsizliğin azaltılması için hükümetlere; aşırı servetin daha yüksek oranlarda vergilendirilmesi, eşitsizliği azaltmaya yönelik ulusal planların uygulanması ve siyaset ile sermaye arasındaki ilişkinin daha sıkı kurallarla sınırlandırılması çağrısında bulunuldu.
