HABER MERKEZİ - Orta Asya'da arkeoloji dünyasında heyecan yaratan büyük bir keşif gerçekleştirildi. Özbekistan'ın güney kısmında bulunan Bandikhan II adlı antik yerleşim, yaklaşık 3 bin yıllık geçmişiyle İpek Yolu'nun erken dönem şehirleşmesine dair önemli ipuçları sunuyor.
TARİHİ KEŞİFİN YENİ DETAYLARI
Bu keşif, aslında yeni değil; 56 yıl önce ilk bulgular gün yüzüne çıkmıştı. Fakat Çin - Özbekistan arkeoloji ekibi tarafından yürütülen kazılar, 1969 yılında keşfedilen bu alanın gerçek potansiyelini yıllar sonra ortaya çıkardı. 2023'te başlatılan sistematik çalışmalar sonucu, bölgenin sadece bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda önemli bir ticaret ve yaşam merkezi olduğu anlaşıldı.
DEMİR ÇAĞI'NA IŞIK TUTUYOR
Yaklaşık 10 bin metrekarelik bir alanı kaplayan Bandikhan II, şu ana kadar yalnızca küçük bir kısmı incelenmiş olmasına rağmen elde edilen bulgular fazlasıyla dikkat çekici. Araştırmacılar, doğu surları, birbirine bağlı odalar ve çeşitli yapı kalıntıları ortaya çıkardı. Bu yapılar, şehrin planlı bir yerleşim olduğunu ve gelişmiş bir mimari anlayışa sahip olduğunu gösteriyor. Ayrıca, elde edilen veriler şehrin Yaz kültürü ile bağlantılı olduğunu ortaya koyuyor; bu kültür, antik Baktriya bölgesinde önemli bir yer tutuyor ve erken Demir Çağı şehir devletlerinin nasıl geliştiğini anlamak açısından kritik bir öneme sahip. Şehir içinde bulunan beş odalı yapı kompleksi, dönemin günlük yaşamına dair önemli detaylar sunuyor. Özellikle bir odada bulunan lamba nişi ve yanık izleri, buranın uyku alanı olarak kullanıldığını gösteriyor. Ayrıca bölgede bulunan taş öğütme aletleri, tahıl işleme faaliyetlerinin burada gerçekleştirildiğini ortaya koyuyor. Kazılarda ele geçirilen seramikler, kaseler, testiler, düz tabanlı kaplar ve diğer Yaz kültürü yerleşimleriyle büyük benzerlik gösteriyor. Bunun yanı sıra bronz bıçaklar, ok uçları ve deniz kabukları gibi farklı buluntular da şehrin ticari ve kültürel etkileşim içinde olduğunu kanıtlıyor. Araştırmacılar, şu ana kadar yalnızca küçük bir alanı incelemiş olsalar da elde edilen bulguların oldukça umut verici olduğunu belirtiyor. Önümüzdeki kazı sezonlarında çalışmaların genişletilmesi planlanıyor. Ayrıca bu keşif, İpek Yolu arkeolojisine yönelik eğitim programlarının başlatılmasına da öncülük etti. Bandikhan II, yalnızca geçmişe açılan bir pencere değil; aynı zamanda Orta Asya'da şehirleşmenin nasıl evrildiğini anlamak için kritik bir anahtar olarak görülüyor.
