Geçtiğimiz yıl emtia piyasasında genel bir yükseliş trendi hakimdi. ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz indirim beklentileri, küresel büyüme tahminlerinin yukarı yönlü revize edilmesi, arz sorunları ve jeopolitik riskler emtia fiyatlarını yukarı çekti.
Değerli Metallerde Tarihi Yükseliş
Geçen yıl ons bazında altın yüzde 64,2, gümüş yüzde 146, platin yüzde 126,8 ve paladyum yüzde 74,6 oranında değer kazandı. Altın ve gümüş, 1979'dan bu yana en hızlı yükselişlerini kaydetti. Altının onsu 4.549,94 dolar, gümüşün onsu 84 dolar, platinin onsu 2.489,2 dolar ile tarihi zirvelerini gördü. Paladyum ise Aralık 2022'den bu yana en yüksek seviyesi olan 1.987,45 dolara ulaştı. Fed'in faiz indirim politikaları ve jeopolitik gerilimler, değerli metallerdeki bu yükselişin ana nedenleri arasında yer aldı. Gümüş, endüstriyel kullanımdaki yoğun talep nedeniyle de öne çıktı. Güneş enerjisi, elektronik ve elektrikli araç sektörlerinden gelen talepler, gümüşteki endüstriyel kullanıma olan ilgiyi artırdı. Küresel bir gümüş kıtlığı endişesi de fiyatları yukarı çekti. Platin ve paladyumda ise Çin'in otomotiv ve sanayi sektörlerindeki kullanımına yönelik vadeli işlem ve opsiyon kayıtlarının onaylanması fiyatları etkiledi. Arz sıkıntısı ve altına yönelen yatırımcıların bu metallere yönelmesi de platin ve paladyumun yükselişinde rol oynadı.
Baz Metaller ve Enerji Grubu
Küresel ekonomik büyüme beklentilerinin artması ve Çin'in talebinin devam etmesi, baz metalleri destekledi. Geçen yıl bakır yüzde 41,9, alüminyum yüzde 17,2, kurşun yüzde 2,6, nikel yüzde 8,7 ve çinko yüzde 4,4 oranında artış gösterdi. Bakır fiyatları, ABD'nin ithalata getireceği gümrük vergisi söylentileri ve Endonezya'daki maden kazasının arzı etkilemesiyle rekor seviyelere ulaştı. Alüminyum fiyatları ise küresel yeşil dönüşümde artan kullanımıyla desteklendi. Enerji grubunda Brent petrol yüzde 18,5 gerilerken, doğal gaz yüzde 2,1 arttı. OPEC+ üretim kesintilerini gevşetme kararı ve ticari gerilimler Brent petrol fiyatlarını düşürdü. Doğal gaz fiyatları ise kış aylarında olası arz sıkıntısı endişeleriyle yükseldi.
Tarım Ürünlerinde Karmaşık Seyir
Tarım grubunda genel olarak düşüş eğilimi görülürken, kahve ve soya fasulyesi pozitif ayrıştı. Buğday yüzde 8,2, mısır yüzde 3,8 ve pirinç yüzde 30,7 azalırken, soya fasulyesi yüzde 3,6 arttı. Kahve yüzde 9,1 artarken, şeker yüzde 23, pamuk yüzde 6 azaldı. Kakao ise yüzde 48,1 düşüşle tüm zamanların en hızlı yıllık düşüşünü kaydetti. Kahve fiyatları arz endişeleri ve ABD'nin Kolombiya'ya gümrük vergisi getireceği beklentisiyle yükseldi. Buğday ve pirinç fiyatları ise ABD'deki yağışlar ve artan üretim tahminleriyle geriledi. ABD ve Çin arasındaki ticaret savaşının etkisiyle Brezilya'dan yapılan soya fasulyesi alımlarının artması, bu üründe fiyat artışına neden oldu. Şeker fiyatları ise Brezilya, Tayland ve Hindistan'daki güçlü üretim beklentileri ve mısır etanolü üretiminin artmasıyla düştü.
