Almanya'da sanayi devleri, artan enerji maliyetleri nedeniyle birer birer iflas bayrağını çekerken, doğal gaz fiyatlarındaki %30'luk günlük sıçramalar Brüksel'i daha önce 'tabu' sayılan bir hamleye zorluyor: Piyasalara doğrudan devlet müdahalesi.
FİYATLARDAKİ ÇILGIN DALGALANMA
Orta Doğu'da patlak veren savaş ve Hürmüz Boğazı'ndaki abluka riski, Avrupa enerji piyasalarını adeta ateşe verdi. Sadece birkaç saat içinde %1700'e varan fiyat dalgalanmaları yaşayan Avrupa Birliği, fabrikaların kapanmasını ve vatandaşların karanlıkta kalmasını önlemek için 'ne pahasına olursa olsun' diyerek enerji fiyatlarına doğrudan müdahale etmeye hazırlanıyor. Financial Times verileri, krizin boyutunu gözler önüne seriyor: Örneğin 4 Mart'ta Danimarka'da, güneş enerjisinin zirvede olduğu öğlen saat 14:00'te 1 megawatt-saat (MWh) elektrik sadece 26 Euro iken, sadece üç saat sonra güneşin batması ve doğalgaz santrallerinin devreye girmesiyle fiyat anında 430 Euro'ya fırladı.
SANAYİ ÇÖKÜŞÜN EŞİĞİNDE
Tek bir öğleden sonra yaşanan bu %1700'lük 'fiyat tsunamisi', Belçika, Hollanda ve Almanya sanayisini de kilitledi. Enerji tüketiminin %67'si ithal fosil yakıtlara bağlı olan AB'de sanayi çöküşün eşiğinde. Almanya'nın kimya devi Domo Chemicals gibi şirketler artan maliyetlere dayanamayarak kapılarına kilit vuruyor. Bu endüstriyel erozyonun siyasi faturası da ağır oldu; Almanya Başbakanı Friedrich Merz liderliğindeki iktidar partisi CDU (Hıristiyan Demokrat Birlik), sanayinin kalbi sayılan Baden-Württemberg eyalet seçimlerinde Yeşiller karşısında ağır bir yenilgi aldı.
BRÜKSEL'İN RADİKAL PLANI
Ağır sanayinin (çelik, kimya, alüminyum) ABD ve Çin karşısında rekabet şansını tamamen yitirmesini engellemek isteyen Avrupa Birliği, Euronews'in sızdırdığı belgelere göre üç radikal müdahaleye hazırlanıyor: Ulusal vergi indirimleri, şebeke ücretlerine üst sınır getirilmesi ve karbon maliyetlerinin geçici olarak askıya alınması. Dahası, G7 ve AB maliye bakanları, fiyatları yapay olarak aşağı çekmek için Avrupa'nın elindeki 1,4 milyar varillik stratejik petrol rezervinin bir kısmını piyasaya sürmeyi tartışıyor. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ise krizi fırsata çeviren enerji şirketlerine 'spekülasyon vergisi' getirme tehdidinde bulundu. Tüm bu kaosun içinde ayakta kalan tek ülke ise İspanya oldu. Yıllardır yenilenebilir enerjiye yaptığı devasa yatırımlar sayesinde İspanyol elektrik şebekesi, fosil yakıt şoklarından etkilenmeyerek Avrupa'nın en ucuz ve en istikrarlı enerjisini sağladı.
