Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS), küresel finansal risklere dair yeni ve endişe verici uyarılarda bulundu. Kurumun genel müdürü Pablo Hernández de Cos, gelişmiş ekonomilerde kamu borcunun İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en yüksek seviyelere ulaştığını belirtti.
BORÇ YIĞINININ ARTMASININ NEDENLERİ
Ekonomik büyümenin yapay zeka gibi teknolojik gelişmelerle güçlü bir ivme kazanmaması durumunda borç oranlarının daha da artması bekleniyor. Yaşlanan nüfus yapısı, göç karşıtı politikalar ve bütçe açıklarını azaltma konusundaki siyasi isteksizlik gibi faktörler de bu tabloyu ağırlaştırıyor. Hernández de Cos, artan kamu borcunun finansman yöntemlerinin de ayrı bir risk faktörü oluşturduğuna dikkat çekiyor. Finansal sistemde bankaların payı azalırken, banka dışı finansal kuruluşların rolü giderek büyüyor. Bu durum, devlet tahvili arzının artması ve bankaların bilanço küçültmesiyle birlikte tahvil piyasalarında önemli bir boşluk yaratıyor.
PİYASALARDAKİ RİSKLER VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
Emeklilik fonları, sigorta şirketleri, para piyasası fonları ve hedge fonların devlet tahvili alımlarının artması ve döviz riskinden korunma amacıyla kullanılan swap işlemlerine olan bağımlılığın yükselmesi, piyasaların istikrarını tehdit ediyor. Bu yapısal değişimler, devlet tahvili piyasalarının güvenilirliğini zayıflatarak ani risk sıçramalarına yol açabilir. Özellikle hedge fonların teminatsız borçlanmaya kolay erişimi ve sigorta/emeklilik fonlarının vade uyumsuzlukları, olası bir kriz anında şokların etkisini derinleştirebilir. Hernández de Cos, benzer risklerin benzer şekilde düzenlenmesi gerektiğini vurgulayarak, merkezi takas sistemlerinin kullanımının artırılması ve asgari teminat kesintilerinin zorunlu hale getirilmesi gibi önlemler öneriyor. Aksi takdirde, yeni bir finansal kriz dalgasının devletlerin kredi itibarını bile tehlikeye atabileceği uyarısında bulunuyor.
