EKONOMİ
Yayınlanma : 25 Kasım 2025 11:34

Enerji dünyasını sarsacak uyarı: Kritik minerallerde Çin hakimiyeti alarmı!

Enerji dünyasını sarsacak uyarı: Kritik minerallerde Çin hakimiyeti alarmı!
IEA Başkanı Fatih Birol, kritik minerallerde Çin'in yüzde 91'lik hakimiyetinin 1970'lerdeki petrol krizine benzer bir krize yol açabileceği uyarısında bulundu.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, küresel enerji güvenliği konusunda çarpıcı açıklamalarda bulundu. Birol, enerji güvenliğinin en önemli kuralının çeşitlendirme olduğunu vurgulayarak, mevcut durumda en büyük riskin kritik mineraller alanında yoğunlaştığını ifade etti.

1970'LERDEKİ PETROL KRİZİNE BENZER TEHLİKE

Birol, "1970'lerde gördüğümüz petrol krizine benzer bir 'kritik mineraller krizi' umarım yaşamayız ama bununla ilgili ilk sinyaller gelmeye başladı" uyarısında bulundu. Kritik minerallerin sadece enerji sektörü için değil, sanayi, yapay zeka ve savunma teknolojileri dahil birçok alan için hayati önem taşıdığını belirten Birol, bu mineraller olmadan tüm ekonomik zincirin felç olabileceğine dikkat çekti.

ÇİN'İN YÜZDE 91'LİK HAKİMİYETİ

Mevcut durumda dünyadaki nadir toprak elementlerinin rafinajının yüzde 91'inin Çin'de yapıldığını açıklayan Birol, bu tekelleşmenin tehlikelerine işaret etti. Birol, ABD, Avrupa, Malezya, Hindistan, Avustralya ve Kanada gibi ülkelerin çeşitlendirme projeleri yürüttüğünü ancak tüm bu projeler zamanında tamamlansa bile Çin'in payının ancak yüzde 75'e düşebileceğini ifade etti. Bu durumun diğer enerji güvenliği risklerinin yanında çok önemli ve yükselen bir tehdit oluşturduğunu vurguladı.

YAPAY ZEKA VE TEKNOLOJİ SEKTÖRÜNE ETKİ

Kritik minerallerin temiz enerji teknolojileri, çip ve otomobil üretimi, savunma sanayi, veri merkezleri ve yapay zeka teknolojileri gibi birçok kritik sektörde hayati rol oynadığını belirten Birol, Çin'in çip üretiminde kullanılan minerallerin üretim ve tedarikinde de hakim konumda olduğunu açıkladı. Veri merkezlerinde kullanılan yüksek saflıktaki silisyumun yüzde 95'inin ve rafine bakırın yüzde 44'ünün Çin tarafından üretildiğini ifade eden Birol, ülkelerin kaynak ve ticaret yollarını çeşitlendirmesi gerektiğinin altını çizdi.